اُرُسیساز لرستان نجوای نور در چوب و شیشه؛ ضرورت احیای این هنر قدیمی
به گزارش وبسایت صنعت جهان، اُرُسی که پنجرههای کشویی چوبی با شیشههای الوان است، نه صرفاً عنصری معماری بلکه بیانگر زیستبوم، ذوق و جهانبینی مردمان لرستان است. اُرُسی در این منطقه ریشهای بومی دارد و در بافتهای قدیمی خرمآباد، بروجرد و الشتر پاسخی هوشمندانه به اقلیم بوده است.
گفتوگو با استاد رحمان بیرانوند، اُرُسیساز لرستانی، نشان میدهد که این هنر نه فقط یک فن است بلکه یک هنر که به دست استادکاری میشود. او اُرُسی را به عنوان راه آمدن نور به خانه تعریف میکند و میگوید که این هنر را از پدرش آموخته است و بدون نقشههای مدرن، با «چشمسنجی» و تجربه، تناسب را میسازد.
استاد بیرانوند میگوید که در لرستان اُرُسیها حالوهوای خاصی دارند و این因为 اقلیم و خلقوخو است. نور در این منطقه تند است و رنگها باید آرامش بدهند. نقشها هم ساده هستند و فقط محکم و ساده هستند.
او همچنین سختترین بخش کار را اندازه و اتصال میداند و میگوید که اگر فاقوزبانه نیم میلیمتر خطا داشته باشد، سال بعد خودش را نشان میدهد. اُرُسی عجله را دوست ندارد.
استاد بیرانوند میگوید که امروز بازار اُرُسیها کمرمق است و بیشتر سفارشها مرمتی است. خانههای نو کمتر سراغ اُرُسیها میآیند، مگر کسی که دلبسته باشد.
وی راه نجات این هنر را شاگرد میداند و میگوید که اگر جوانها بیایند و معماری امروز قدرش را بداند، اُرُسی میتواند با شیشههای دوجداره هم ساخته شود، به شرط احترام به اصل.
استاد بیرانوند میگوید که اگر یک اُرُسی برای خودشان بسازند، ساده میکنند و چوب گردو، شیشه سبز و آبی را انتخاب میکنند و نور که بیاید، خودش حرفش را میزند.
ارسیسازی، هنری است که در حاشیه مانده و معماری مدرن، شیشههای دوجداره بیهویت و شتاب ساختوساز، اُرُسی را به «یادگاری» بدل کردهاند. استادکاران اندکاند و شاگرد کم. آنچه مانده، عشق به کار است و باور به اینکه خانه بدون نور معنا، صرفاً چهار دیوار است.
احیای اُرُسی در لرستان، نه بازگشت نوستالژیک، بلکه حرکتی آیندهنگر است: پیوند پایداری اقلیمی با زیبایی بومی. اگر معماری امروز، به جای تقلید، به گفتوگو با این میراث بنشیند، اُرُسی میتواند دوباره زنده شود نه بهعنوان تزئین، بلکه بهمثابه راهحل است.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
