سوختگی؛ آسیب جسمی و روانی که فراتر از درمان است

به گزارش وبسایت صنعت جهان، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تاکید بر اهمیت نگاه جامع، انسان‌محور و اخلاق‌مدار به مقوله درمان و بازتوانی بیماران سوختگی، بر اهمیت مراقبت‌های پس از درمان تأکید دارد. این وزارتخانه با اجرایی شدن برنامه‌های گسترده‌ای، Services درمانی، آموزش تخصصی کادر درمان، توسعه مراکز سوختگی و همچنین ترویج فرهنگ پیشگیری از سوختگی در سطح جامعه تلاش می‌کند.

سوختگی یکی از شدیدترین آسیب‌های جسمی است که نه‌تنها سلامت فرد، بلکه خانواده و جامعه را نیز درگیر می‌کند. آثار جسمی، روانی و اجتماعی سوختگی گاه تا سال‌ها پس از حادثه باقی می‌ماند و زندگی فرد را در ابعاد مختلف تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. درمان سوختگی صرفاً محدود به ترمیم زخم نیست؛ بلکه فرایندی چندمرحله‌ای و پیوسته است.

درمان سوختگی، تنها به اتاق عمل و پانسمان محدود نمی‌شود و مسیر بهبودی بیماران با مراقبت‌های تخصصی پزشکی آغاز می‌شود. این مراقبت‌ها شامل جراحی‌های ترمیمی، پیوند پوست، توانبخشی جسمی، حمایت‌های روانی، بازتوانی اجتماعی و توانمندسازی اقتصادی است. نقش خانواده‌ها، گروه‌های مردمی، نهاد‌های حمایتی و رسانه‌ها در ایجاد و استمرار این زنجیره امید بسیار تعیین‌کننده است.

وزارت بهداشت برای ارتقای خدمات درمانی، آموزش تخصصی کادر درمان، توسعه مراکز سوختگی و همچنین ترویج فرهنگ پیشگیری از سوختگی در سطح جامعه برنامه‌های گسترده‌ای را اجرا کرده است. این وزارتخانه با همکاری نهاد‌های فرهنگی و اجتماعی، سازمان‌های مردم‌نهاد، و رسانه‌های ملی تلاش می‌کند تا آگاهی عمومی نسبت به عوامل خطر، روش‌های پیشگیری و اهمیت مراقبت‌های پس از درمان افزایش یابد.

با «مهدی موسوی‌زاده، فوق تخصص جراحی پلاستیک، ترمیمی و سوختگی» به گفت‌و‌گو پرداختیم. سوختگی‌ها می‌توانند در هر جایی که انسان زندگی می‌کند رخ دهند و عوامل متعددی دارند. سوختگی‌های حرارتی، شیمیایی و ناشی از جریان الکتریکی خطرناک هستند و هرکدام نوع خاصی از آسیب را ایجاد می‌کنند.

در منازل و محیط‌های عمومی، استفاده از وسایل غیر استاندارد منجر به سوختگی‌های شدید می‌شود. برای مثال، بخاری‌های نفتی یا گازسوز که استاندارد‌های ایمنی لازم را ندارند، می‌توانند باعث آتش‌سوزی و سوختگی‌های شدید شوند. در محیط کار، افرادی که با مواد شیمیایی یا برق سر و کار دارند، بیشتر در معرض سوختگی هستند و رعایت ایمنی و نکات حفاظتی در محل کار می‌تواند از این حوادث جلوگیری کند.

جراحی‌های ترمیمی و پیوند پوست می‌توانند تا حد زیادی به بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کنند، اما هرگز نمی‌توانند بدن فرد را به حالت طبیعی اولیه بازگردانند. بیمار سوختگی نیازمند مراقبت‌های بسیار ویژه‌ای است که تنها در مراکز استاندارد و مجهز قابل ارائه است. در تهران، مرکز سوختگی کاملاً استاندارد و مجهز با تمام وسایل لازم وجود ندارد و این وضعیت برای یک کشور بزرگ مانند ایران جای تأسف دارد.

هزینه‌های درمان سوختگی و جراحی‌های ترمیمی زیاد است و حمایت مالی کافی تنها بخشی از مسیر بهبودی بیماران را پوشش می‌دهد. مهم‌ترین نکته افزایش آگاهی عمومی و رعایت ایمنی است و استفاده از وسایل استاندارد، توجه به نکات ایمنی در محیط کار و خانه، و جلوگیری از استفاده از وسایل غیر استاندارد می‌تواند بسیاری از سوختگی‌ها را پیشگیری کند.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان