یخچالی که بدون برق کار میکرد؛ شاهکار مهندسی در زیرِ زمینهای گرگان
به گزارش وبسایت صنعت جهان، سردابهی قاجاری گرگان، یخچالی زیرزمینی در دل بافت تاریخی است که بدون نیاز به آب، دمای پایین را با معماری هوشمندانه حفظ میکند. این فضای ۲۵ پلهای، نمونهای منحصربهفرد از ذخیرهسازی مواد غذایی در شمال کشور است.
ماجرا از جایی آغاز شد که دختر کلاس پنجمی در حیاط باصفای یک ساختمان قدیمی مشغول تفریح بود. او در حالی که گوجههای تازه و تابستانی را میچید و میخورد، لحظاتی از روزهای کودکی خود را ثبت میکرد. روی دیوار کنار باغچه، چند سطر ساده به یادگار نوشته شد؛ چند خطی که اشتباهات املایی زیادی داشت، اما نشانهای از شور و هیجان روزهای امتحان املا بود.
سردابهی قاجاری گرگان، در اصل یک خانه تاریخی با معماری قاجاری است که در دهههای بعد تغییراتی در آن اعمال شد. این بنا در زمان پهلوی اول، تبدیل به مدرسه دخترانه شد و نامش «دخترانه ۱۷ دی» بود. پس از چند دهه، این ساختمانها با خرید و مرمت توسط سازمان میراث فرهنگی، حفظ شدند و امروز دفترهای اداری و فرهنگی را در خود جای دادهاند.
این مجموعه نه تنها بازتاب معماری گذشته است، بلکه داستان زندگی اجتماعی مردم را نیز روایت میکند. از بازیهای کودکان در حیاط مدرسه گرفته تا تحول مدرسه در دوره کشف حجاب، هر ساختمان یادآور فصل متفاوتی از تاریخ شهر گرگان است. سردابهها و فضاهای زیرزمینی، یادگارهای روزهایی هستند که فناوریهای مدرن هنوز جای خود را نیافته بودند.
این مجموعه با حفظ خاطرات کودکی، زندگی روزمره مردم و تحولات اجتماعی، نمادی از تاریخ گرگان شده است. بازدید از آن، فرصتی برای درک تغییرات معماری، اجتماعی و فرهنگی فراهم میکند. صدای خنده کودکان در حیاط مدرسه، یادداشتهای دستخطشده روی دیوار، سردابههای خنک و خانههای روستایی، همه و همه حکایت از گذر زمان و تلاش انسان برای سازگاری با محیط دارد.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
