فرزندتان در حال باختن است

به گزارش وبسایت صنعت جهان، بازی دیجیتال امروزه بخش مهمی از تربیت شناختی و هیجانی کودکان است. والدین و مربیان باید بدانند که بازی دیجیتال خوب چه ویژگی‌هایی دارد و چه سازوکار‌هایی یک بازی را به تجربه‌ای آسیب‌زا تبدیل می‌کند.

ساز و کار‌های یک بازی دیجیتالی را می‌توان به چهار دسته تقسیم کرد. اول، تقویت مهارت‌های اجرایی و حل مسئله. بازی‌های خوب، کودک را وادار به تفکر استراتژیک می‌کنند. این بازی‌ها اغلب ساختار پیچیده‌ای دارند که برای پیشرفت در آنها، کودک باید برنامه‌ریزی بلندمدت داشته باشد، مدیریت منابع را بیاموزد و انعطاف‌پذیری شناختی خود را برای تغییر استراتژی‌ها در مواجهه با موانع جدید به‌کار گیرد.

دوم، تعامل مثبت اجتماعی و همکاری. بازی‌های گروهی و آنلاینِ امن (با نظارت والدین)، به کودک فرصت تعامل و همکاری می‌دهند. این بازی‌ها می‌توانند زمینه‌ساز مهارت‌های اجتماعی باشند، به شرط آنکه هدف، همکاری باشد نه حذف رقبا.

سوم، پاداش داخلی و احساس رضایت پایدار. ویژگی مهم دیگر بازی خوب، احساس رضایت پس از پایان بازی است. این پاداش داخلی نشان‌دهندهٔ فعالیت سالم سیستم پاداش در مغز و نبود وابستگی افراطی است.

چهارم، ارتقای خودآگاهی و منطق تصمیم. بازی‌های هدفمند، کودک را به تأمل وادار می‌کنند. والدین می‌توانند با پرسش‌هایی نظیر «چرا آن تصمیم را گرفتی؟» یا «اگر این کار را نمی‌کردی چه می‌شد؟» کودک را به تحلیل منطق پشت اعمالش ترغیب کنند.

در نقطهٔ مقابل، بازی دیجیتال بد محصول طراحی‌هایی است که ذهن کودک را به وابستگی لحظه‌ای و هیجان کاذب سوق می‌دهد. این بازی‌ها، که اغلب نمونه‌هایی از طراحی‌های «اعتیادآور» هستند، با پاداش‌های سریع، گرافیک اغراق‌آمیز و رقابت بی‌پایان ساخته می‌شوند تا کاربر، مخصوصاً کودک، نتواند به‌راحتی آن را رها کند.

علائم و پیامد‌های رفتاری بازی دیجیتال بد شامل کاهش دامنهٔ توجه، افت تحصیلی و کم‌انگیزگی، خشم ناگهانی و پرخاشگری، گوشه‌گیری و فرار از واقعیت و مشکلات جسمی است.

فراهانی راه اصلاح این وضعیت را تغییر نگرش والدین می‌داند. به اعتقاد او «ممنوعیت مطلق معمولاً نتیجهٔ عکس می‌دهد و منجر به مخالفت، پنهان‌کاری و افزایش استفادهٔ مخفیانه می‌شود. در عوض، والد باید کودک را به شناخت احساساتش پس از بازی راهنمایی کند.»

«الان بعد از بازی چه احساسی داری؟ خسته‌ای، عصبانی هستی یا شاد؟» این گفت‌و‌گو گام نخست تربیت عاطفی در دنیای دیجیتال است.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان