میدانستید زمانی گنبد امام رضا(ع) سبز رنگ بوده است؟
به گزارش وبسایت صنعت جهان، گنبد حرم مطهر امام رضا (ع) یکی از نمادهای تاریخی، مذهبی و فرهنگی ایران است که طی بیش از هزار سال، تغییرات زیادی را تجربه کرده است. این گنبد نه تنها یک سازه معماری، بلکه نمادی از تاریخ، مذهب، هویت ایرانی و اسلامی است و نشانه ارادت مردم به اهل بیت (ع) است.
پس از شهادت امام رضا (ع) در سال ۲۰۱ هجری قمری، پیکر آن حضرت در کنار قبر هارونالرشید در روستای سناباد به خاک سپرده شد. در آغاز، بنای ابتدایی بسیار ساده بود و گنبدی که بتوان آن را سازه معماری مستقل نامید، وجود نداشت. فقط یک بقعه کوچک آجری برای نشاندادن محل دفن ساخته شده بود.
در دوره سلجوقیان، نخستین گنبد واقعی بر این بقعه با فرمان سلطان سنجر در نیمه قرن ششم هجری ساخته شد. این گنبد آجری بود و شامل یک پوسته داخلی به شکل قبه بود که سقف حرم را میپوشاند و ساختار اصلی گنبد امروزی بر همان پایه بنا شده است. در این دوره، برای اولین بار در حرم کاشیکاریهایی برای تزئین دیوارها انجام شد، اما نمای بیرونی گنبد همچنان آجری باقی ماند.
در دوره تیموریان، گنبد اصلاح و با کاشیهای سبز رنگ پوشیده شد. این مرحله بسیار مهم است، زیرا روایتهایی که میگویند «گنبد امام رضا (ع) در گذشته سبز بود»، به این دوره تیموری اشاره دارند. گنبد در این دوره به صورت دو پوسته شکل گرفت: پوسته داخلی، همان گنبد قدیمی سلجوقی، و پوسته بیرونی، گنبد کاشیکاریشده سبز. این ساختار دوپوسته هنوز پابرجاست و علت استقامت چشمگیر گنبد نیز همین ساختار هندسی است.
در دوره صفویان، گنبد بیرونی نقرهکاری و سپس طلاکاری شد. کاشیها کنده شدند و به جای آن، ورقههای مسی که با طلا زراندود شده بودند، بر سطح گنبد نصب شد. این کار، گنبد را به نمادی از جلال و ارادت حکومت صفوی به اهل بیت (ع) تبدیل کرد.
در طول تاریخ، گنبد امام رضا (ع) با بسیاری از حوادث، از جمله حمله افغانها در اوایل قرن ۱۲، توپباران روسها در سال ۱۲۹۱ شمسی و مرمتها و ترمیمها، مواجه بوده است. اما با وجود این تغییرات، گنبد همچنان استوار و پابرجا ماند و امروز با دانش مهندسی و هنر سنتی، همچنان زنده و درخشان است.
گنبد حرم مطهر امام رضا (ع) نه تنها یک سازه معماری، بلکه نمادی از داستان هزار سال عشق مردم به ولایت است.
