وقتی «عذاب خدا» شوخی گرفته میشود؛ پایانِ خندههای مستانه!
به گزارش وبسایت صنعت جهان، آیات پایانی سوره مؤمنون قرآن پرده از رفتار عجیب مستکبران برمیدارد؛ دشمنانی که هشدار الهی را جدی نمیگیرند و از سر غرور، عذاب را شوخی میگیرند. این آیات نشان میدهد همان لحظه که آنان با تکذیب و تمسخر پیش میروند، زمان مجازات آرام و بیصدا نزدیک میشود و غافلان دیر میفهمند که فرصت بازگشت مدتهاست پایان یافته است.
آیات ۹۰ تا ۱۰۴ سوره مؤمنون بخشی از جدیترین و کوبندهترین سخنان قرآن درباره توحید، عدالت الهی و سرنوشت کسانی است که در دنیا خود را بینیاز از حق پنداشتند. این آیات هم استدلال عقلی دارد، هم هشدار اعتقادی، هم تصویر واضحی از روز قیامت است.
قرآن در این بخش با روشی منطقی و قاطع، ساختار اعتقادی مشرکان و طغیانگران را فرو میریزد و نشان میدهد که نابودی آنها نه بهخاطر قدرت دشمن، بلکه نتیجه طبیعی انکار حق است. استدلال قاطع قرآن درباره توحید، پایهایترین پاسخ به هر نوع شرک در طول تاریخ است.
آیات ابتدایی این بخش با یک اصل شروع میشود، یعنی اگر خدا حق و یگانه نبود، نظام هستی فرو میپاشید. قرآن میگوید اگر معبودهای دیگری در کنار خدا وجود داشتند، هر کدام برای خود نظامی برپا میکردند و جهان دچار تزاحم و فساد میشد.
تکذیب حقیقت، آغاز سقوط است. در ادامه، قرآن از یک واقعیت تلخ پرده برمیدارد، یعنی مشرکان حق را میشناسند اما لجاجت، کبر و منافعشان اجازه نمیدهد آن را بپذیرند. به همین دلیل قرآن تأکید میکند که آنها دروغ میگویند و نسبتهای ناروا به خدا میدهند، نه برای اینکه دلیل دارند، بلکه چون پذیرش حقیقت، قدرت ظاهری و منافع ناحقشان را تهدید میکند.
در آیات بعدی، قرآن پیامبر را مأمور میکند که از شر دشمنان به خدا پناه ببرد. این پناهبردن نشانه ضعف نیست، بلکه یادآور این نکته است که در برابر دشمنانی که بر طغیان و انکار بنا شدهاند، تنها پناه حقیقی، قدرت خداست.
قرآن تأکید میکند که خدا شنوا و داناست؛ یعنی هیچ صدای مظلومی گم نمیشود و هیچ توطئهای از نگاه او پنهان نمیماند. خواستن سرعت عذاب؛ جهالت همیشگی مستکبران است. آیه بعد به یکی از رفتارهای عجیب طغیانگران اشاره میکند: آنها از روی استهزا میگویند عذاب را زودتر بیاور. قرآن پاسخ میدهد که اگر مردم میدانستند عذاب چگونه و چهقدر سخت میآید، هرگز چنین سخنی بر زبان نمیآوردند.
قیامتی که راه بازگشت ندارد. از میانه این بخش، قرآن ناگهان فضای سخن را تغییر میدهد و مخاطب را مستقیماً به صحنه قیامت منتقل میکند. هنگامی که عذاب الهی فرا برسد، نه گریزی هست و نه کسی میتواند برای بازگشت فرصت بگیرد.
آیه میگوید وقتی عذاب فرا رسد، چشمان ظالمان از وحشت ثابت میماند و میگویند وای بر ما، ما اهل ظلم بودیم. این اعتراف، وقتی سودی ندارد؛ زیرا دوران عمل پایان یافته و زمان حساب آغاز شده است.
در ادامه، قرآن تصویر واضحتری از آن روز ترسیم میکند: کسانی که در دنیا گستاخانه حق را انکار میکردند، در قیامت میگویند پروردگارا ما را برگردان تا عمل صالح کنیم. پاسخ، قاطع و دردناک است، مگر شما سوگند نمیخوردید که مرگ پایان کار است و بازگشتی وجود ندارد؟ حالا که حقیقت را میبینید، دیگر راه بازگشت نیست.
سنجش واقعی انسان، نه شعار است. این بخش با آیهای بسیار مهم پایان مییابد: در قیامت، میزانها برپا میشود و تنها عمل انسان وزن دارد. کسانی
