از اسطوره تا سفره؛ زایش امید در دل تاریکی

به گزارش وبسایت صنعت جهان، شب یلدا، آیین دیرپای باستانی است که فراتر از یک شب نشینی ساده، روایتی است از پایداری نور در برابر ظلمت، گرمای مهر در برابر سرمای فراق، و استمرار زندگی در چرخه بی‌پایان طبیعت.

پیشینیان ما، که زندگی‌شان به کشاورزی و طبیعت گره خورده بود، با دقتی ژرف به تغییرات شب و روز می‌نگریستند و دریافتند که پس از آخرین روز پاییز، که بلندترین شب سال است، روز‌ها به تدریج بلندتر و شب‌ها کوتاه‌تر می‌شوند. این رویداد برای آنان نماد پیروزی نهایی روشنایی (نماد اهورامزدا) بر تاریکی (نماد اهریمن) بود، از این رو، این شب را جشن می‌گرفتند تا زایش دوباره خورشید را پاس بدارند.

یلدا، آیین‌هایش را از گذر سده‌ها سالم به امروز رسانده است. قلب این آیین‌ها، گردهمایی خانوادگی است، معمولاً در خانه بزرگ‌تر خانواده (پدربزرگ یا مادربزرگ). این گردهمایی، صحنه برپایی چند رسم دیرینه است.

سفره رنگین یلدا، نمادین است، انار، با دانه‌های یاقوتیش، نماد برکت، زایش و شادی است. هندوانه، با رنگ سرخ و گوشت تابستانی‌اش، نماد گرمای خورشید است و این باور را زنده می‌کند که خوردن آن از سرمای زمستان می‌کاهد. آجیل متشکل از مغز‌ها و میوه‌های خشک، نماد فراوانی و رزق و روزی است.

در جهان پرشتاب امروز، شاید برخی آیین‌های ظاهری یلدا کمرنگ شده باشند، اما مغز و جوهره این جشن نیرومندتر از پیش می‌درخشد. یلدا امروز، “بهانه‌ای” است ارزشمند برای رها کردن دغدغه‌های روزمره، گذر از پیام‌های مجازی و حضور فیزیکی در کنار عزیزان.

یلدا یادآور می‌شود که “زندگی آن قدر کوتاه است که یک دقیقه بیشتر با هم بودن را باید جشن گرفت”. در هیاهوی زندگی مدرن، این شب فرصتی است برای “تکرار هر آنچه روزگاری سرمشق خوبی‌هایمان بوده”.

این شب طولانی، نماد امید است. به ما می‌آموزد که “حتی طولانی‌ترین شب نیز با اولین تیغ درخشان نور به پایان می‌رسد”.

یلدا فقط گذر از پاییز به زمستان نیست، بلکه “طلوع زمستان” و “غروب غم‌ها” است. این آیین، پلی است میان نسل‌ها، که در آن خاطرات از پیران به جوانان و شور زندگی از جوانان به پیران منتقل می‌شود.

شب یلدا، این میراث چند هزارساله، فقط یک جشن تقویمی نیست. تجسمی است از خِرَد نیاکانی که در کشمکش با طبیعت، به جستجوی نور و امید برخاست.

یلدا به ما می‌گوید که در قلب تاریک‌ترین و سردترین لحظات است که می‌توان در کنار یکدیگر، خورشیدی درون‌ساخت و انتظار طلوع را تاب آورد.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان