پاییز بیباران کردستان
به گزارش وبسایت صنعت جهان، استان کردستان در حال تجربه پنجمین سال خشکسالی است. این استان در سال زراعی جاری که از مهرماه ۱۴۰۳ آغاز شده و تا شهریورماه ۱۴۰۴ خاتمه خواهد یافت، با مشکلات زیادی در زمینه کمبود آب مواجه شده است.
احمدیانی کارشناس هواشناسی کردستان دلیل کاهش بارشها در استان را نتیجهی همافزایی چندین عامل دانست. وی گفت: تغییرات اقلیمی و گرمایش جهانی با افزایش دما و تبخیر، مسیر سامانههای بارشی مدیترانهای را به عرضهای بالاتر رانده و موجب کاهش نفوذ تودههای مرطوب به زاگرس شده است. توام با این پایداری جوی و افزایش گردوغبار منطقهای، تشکیل ابرهای بارانزا را تضعیف کردهاند.
وی افزود: در سطح محلی نیز تخریب پوشش گیاهی، تغییر کاربری اراضی و بهرهبرداری بیرویه از منابع آب زیرزمینی باعث کاهش رطوبت خاک و اختلال در چرخه رطوبتی شده است. ترکیب این عوامل طبیعی و انسانی باعث کاهش فراوانی و شدت بارشها، طولانیتر شدن دورههای خشک و تشدید خشکسالیهای متوالی در استان کردستان شده است.
احمدیانی گفت: استان کردستان عمدتاً از اقلیم نیمهمرطوب و کوهستانی برخورداراست. ارتفاعات بالاتر تابستانهای خنک و زمستانهای سرد و برفی دارد، در حالی که مناطق پایینتر و درهها تابستانهای گرمتری دارند. در فصل پاییز و زمستان بیشترین میزان بارش به صورت باران و برف و با میانگین سالانه حدود ۴۰۰ تا ۷۰۰ میلیمتر در نواحی مختلف استان رخ میدهد.
وی گفت: شدت بارشها برای نیمه غربی استان بیشتر از نیمه شرقی است و در سالهای اخیر کاهش و تغییر در شدت و فراوانی بارشها مشاهده شده است.
در روزهای اخیر، نوسانات دمایی و تغییرات جوی، توجه شهروندان و مسئولان را به وضعیت هواشناسی معطوف کرده است. با توجه به جایگاه مهم کشاورزی در استان و نقش اثرگذار آن در سطح کشور، بررسی شرایط بارش و راهکارهای مقابله با بحران کمآبی ضروری است.
در حال حاضر، استان کردستان با کمبود آب مواجه است. با توجه به پیشبینیهای فصلی بارش برای فصل پاییز، شرایط حاضر کم آبی و خشکسالی انباشته و کسری آب تعدادی از مخازن سدها است. با وجود گذر از فصل گرم به سرد، هنوز مدیریت مصرف آب و صرفه جویی در بخشهای مختلف استان کردستان توصیه میشود.
در سال زراعی جاری، میزان بارش متوسط استان ۳۴۴.۴ میلیمتر بوده است که نسبت به میانگین بلندمدت (۴۵۴.۱) ۲۴.۲ درصد کاهش داشته است. این میزان کاهش بارش در استان کوهستانی کردستان پیامدهای گسترده و به همپیوستهای در ابعاد طبیعی، اقتصادی و اجتماعی برجای گذاشته است.
متوسط بارش سال گذشته در دوره مشابه ۴۸۷ میلیمتر بوده که با توجه به بارش امسال با ۳۴۴ میلیمتر حدود ۲۹ درصد کاهش داشته است. میزان بارش به ترتیب در سروآباد با ۴۳ درصد، مریوان ۴۲ درصد، سقز ۴۰ درصد و سنندج با ۳۷ درصد کاهش داشته، اما در قروه ۷ درصد و بیجار ۳ درصد افزایش نشان میدهد.
کاهش بارشها در استان کردستان پیامدهای گستردهای در ابعاد طبیعی، اقتصادی و اجتماعی برجای گذاشته است. کاهش تغذیه سفرههای زیرزمینی، خشک شدن چشمهها و افت دبی رودخانهها، کشاورزی دیممحور منطقه را با افت شدید عملکرد و ناپایداری معیشت مواجه کرده است.
همچنین از بین رفتن مراتع و کاهش رطوبت خاک موجب گسترش فرسایش، خشکیدگی جنگلهای بلوط، افزایش خطر آتشسوزی و از بین رفتن تنوع زیستی شده است. در نتیجه کاهش بارشها، وابستگی بیشتر به منابع محدود زیرزمینی، کاهش امنیت غذایی و مهاجرت روستاییان به شهرها، سیمای اجتماعی و زیستمحیطی استان را به تدریج دگرگون کرده و آن را در معرض بحرانهای اکولوژیکی و
